Đôi nét về chính thống giáo là gì, khác biệt: công giáo

      42
Khác biệt giữa Công giáo, chính thống giáo cùng Anh giáo

Cả tía Nhánh Kitô Giáo Công Giáo, chủ yếu Thống cùng Tin Lành, từ đầu, phần lớn thuộc Đạo Thánh của Chúa Kitô gọi bình thường là Kitô Giáo ( Christianity ). Tuy thế theo chiếc thời gian, đã bao hàm biến cố gây ra tình trạng rạn nứt xuất xắc ly giáo ( schisms ) hoặc những cải tân ( reformations ) đáng tiếc xảy ra khiến Kitô Giáo bị phân tạo thành 3 Nhánh chính trên đây. Không tính ra, còn một nhánh Kitô Giáo nữa là Anh Giáo ( Anglican Communion ) bởi vì vua Henri VIII ( 1491-1547 ) của nước anh chủ xướng năm 1534 để lập một Giáo Hội riêng cho nước Anh, tách khỏi Rôma chỉ vị Tòa Thánh Rôma ( Đức Giáo Hoàng Clement VII ) không chấp nhận cho đơn vị vua ly dị để đưa vợ khác.

Bạn đang xem: Đôi nét về chính thống giáo là gì, khác biệt: công giáo


*

Cho đến nay, các nhóm ly khai trên vẫn chưa hiệp thông được với Giáo Hội Công Giáo vì còn các trở ngại chưa vượt qua được. Nguyên nhân thì gồm nhiều, nhưng số lượng giới hạn trong thắc mắc được để ra, tôi chỉ xin nên sau đây những khác biệt căn bản giữa bố Nhánh Kitô Gíáo bự trên đây mà lại thôi.

I. Thiết yếu Thống ( orthodoxy ) biệt lập với Công Gíáo Rôma ( Roman Catholicism ) thế nào ?

Trước hết, tên tuổi Chính Thống “Orthodoxy”, theo ngữ căn (etymology) Hy Lạp “orthos doxa”, có nghĩa là “ca ngợi đúng” (right-praise), “tin tưởng đúng” (right belief). Danh xưng này được sử dụng trước tiên nhằm chỉ lập trường của những Giáo Đoàn Kitô đã tham gia các Công Đồng Đại Kết (Ecumenical Councils) Nicêa I (325) Ephêsô (431) và nhất là Chalcedon (451) trong đó họ đang đồng thanh chấp thuận đồng ý và đề cao những đạo giáo được xem như là chân bao gồm (sound doctrines), tinh tuyền của Kitô Gíáo để chống lại đông đảo gì bị coi là tà thuyết tốt lạc giáo (heresy). Vì đó, trong bối cảnh này, từ bỏ ngữ “orthodoxy” được dùng để đối nghịch với từ bỏ ngữ “heresy” tức là tà thuyết xuất xắc lạc giáo.

Nhưng sau vươn lên là cố năm 1054 khi nhị Giáo Hội Kitô Giáo Hy Lạp nghỉ ngơi Constantinople ( tượng trưng đến Đông Phương ) cùng Giáo Hội công giáo Rôma ( tây phương ) đang xung bỗng và ra vạ tốt thông cho nhau ( anthemas = excommunications ) ngày 16 tháng 7 năm 1054 giữa Michael Cerularius, Thượng Phụ Constantinople và Đức nắm Giáo Hoàng Leo IX vì có những sự không tương đồng lớn về tín lý, thần học với quyền bính, thì danh xưng “Chính Thống” ( orthodoxy ) lại được dùng làm chỉ Giáo Hội Hy Lạp nghỉ ngơi Constantinople đã bóc ra khỏi hiệp thông cùng với Giáo Hội đạo gia tô Rôma. Sau này, Giáo Hội “Chính Thống” Hy Lạp làm việc Constantinople đang lan ra các tổ quốc trong vùng như Thổ Nhĩ Kỳ, Nga, Albania, Estonia, Cyprus, Finland, Latvia, Lithuania, Rumania, Bulgaria, Serbia, Ukraine… vì thế, sống mỗi quốc gia này cũng có thể có Giáo Hội chủ yếu Thống nhưng chủ quyền với nhau về đều phương diện. Nghĩa là không có ai là bạn lãnh đạo chung của những Giáo Hội này, mặc dù họ mang tên gọi phổ biến là các Giáo Hội chủ yếu Thống Đông Phương ( Eastern Orthodox Churches ) bóc khỏi khỏi Giáo Hội đạo gia tô Rôma. ( tây thiên )

Tuy nhiên, hiện thời Thượng Phụ ( Patriarch ) Giáo Hội chính Thống Thổ Nhĩ Kỳ ngơi nghỉ Istanbul được xem như là Thượng Phụ Đại Kết ( Ecumenical Patriarch ) của những Giáo Hội chính Thống Đông Phương. Cách nay 5 năm Đức Thánh cha Benedict 16 ( vẫn về hưu thời điểm năm 2012 ) đã sang thăm Đức Thượng Phụ Giáo Chủ chính Thống Thổ nhằm tỏ thiện chí mong đối thoại, đưa tới hiệp thông thân hai Giáo Hội anh em. Riêng rẽ Giáo Hội thiết yếu Thống Nga, cho tới nay, vẫn không tỏ thiện chí mong mỏi xích gần lại với Giáo Hội đạo thiên chúa Rôma, do họ nhận định rằng Công Giáo muốn “lôi kéo” tín đồ chủ yếu Thống Nga vào đạo thiên chúa sau khi cơ chế CS ở Nga tung rã, tạo điều kiện tiện lợi cho Giáo Hội chủ yếu Thống Nga hành Đạo. Dầu vậy, một đổi mới cố bắt đầu xẩy ra những năm qua ( năm 2016 ) là Đức Thánh phụ thân Phanxicô đã gặp mặt Thượng Phụ Giáo Hội chính Thống Nga trên Mexico, nhưng hiệu quả của cuộc gặp mặt gỡ lịch sử hào hùng này thân hai vị chỉ đạo Công Giáo và thiết yếu Thống Nga không được công bố sau đó. Nhưng đây là một vết chỉ lành mạnh và tích cực giữa hai Giáo Hội anh em.

Trước khi xẩy ra cuộc ly giáo năm 1054, nhì nhánh Kitô giáo khủng ở Đông cùng Tây phương (The Greek Church và the Holy See = Rôma) nói trên vẫn hiệp thông vừa đủ với nhau về gần như phương diện vì chưng cả hai Giáo Hội đồng đội này hầu hết là kết quả truyền giáo ban sơ của các Thánh Tông Đồ Phêrô và Anrê. Lịch sử truyền giáo cho biết thêm là Thánh Phêrô (Peter) đã rao giảng Tin Mừng ngơi nghỉ vùng khu đất nay là lãnh địa của Giáo Hội thiên chúa giáo Rôma, trong những khi em ngài, Thánh Anrê (Andrew) sang phía Đông để rao giảng trước hết ở Hy Lạp và tiếp đến phần khu đất nay là Thổ Nhĩ Kỳ (Turkey). Như thế, cả nhị Giáo Hội Kitô Giáo Đông Phương Constantinople cùng Tây Phương Rôma các có bắt đầu Tông Đồ thuần túy (Apostolic succession).

Sau đấy là những điểm khiến bất đồng khiến cho đi mang lại ly giáo (schism) Đông Tây:

Về Tín LýGiáo Hội chủ yếu Thống Đông Phương – tiêu biểu lúc đầu là Giáo Hội Hy Lạp sinh sống Constantinople, đã sự không tương đồng với Giáo Hội thiên chúa giáo Rôma về từ ngữ “Filioque” ( và bé ) chế tạo trong gớm Tin Kính Nicêa tuyên xưng “Chúa Thánh Thần bởi vì Chúa Cha, cùng Chúa con mà ra”.

Giáo Hội chủ yếu Thống Đông Phương cũng ko công nhận các tín điều về Đức bà bầu Vô lan truyền Thai ( Immaculate Conception ) và lên chầu trời cả hồn xác ( Assumption ) tuy nhiên họ vẫn tôn thờ Đức mẹ là mẹ Thiên Chúa ( Theotokos ). Sở dĩ thế, bởi họ không thừa nhận vai trò chỉ đạo Giáo Hội của Đức Giáo Hoàng, đề nghị đã bác bỏ bỏ gần như tín điều được những Đức Giáo Hoàng chào làng với ơn bất khả ngộ ( Infallibility ) mà Công Đồng Vaticanô I ( 1870 ) đã chú ý nhận.

Chính vày họ không thừa nhận quyền và vai trò chỉ huy Giáo Hội trả vũ của Đức Giáo Hoàng Rôma, nên đấy là trở ngại lớn số 1 cho sự hiệp duy nhất ( unity ) giữa hai Giáo Hội bao gồm Thống và Công Giáo cho tới nay, mặc dù hai bên đã tha vạ hay thông lẫn nhau sau cuộc gặp gỡ gỡ lịch sử giữa Đức Thánh cha Phaolô VI và Đức Thượng Phụ Giáo công ty Constantinople lúc đó là Athenagoras I năm 1966.

Giáo Hội thiết yếu Thống gồm đủ bảy túng bấn Tích hữu dụng như Công Giáo. Mặc dù nhiên, với túng Tích cọ Tội thì họ dùng nghi thức nhấn xuống nước ( immersion ) 3 lần để nhận mạnh chân thành và ý nghĩa tái sinh vào cuộc sống mới, trong lúc Giáo Hội thiên chúa giáo chỉ sử dụng nước đổ trên đầu giỏi trán của fan được cọ tội nhằm vừa chỉ sự tẩy sạch mát tội nguyên tổ và các tội cá thể ( so với người tân tòng ) với tái sinh vào cuộc sống mới, mặc đem Chúa Kitô.

Chính do Giáo Hội chủ yếu Thống có đủ những Bí Tích hữu hiệu như Công Giáo, bắt buộc Giáo Dân đạo gia tô được phép tham gia Thánh Lễ và lãnh những Bí Tích Hòa Giải và Xức Dầu của chính Thống nếu không tìm kiếm được thánh địa Công Giáo xuất xắc Linh Mục đạo gia tô khi cần.

Về Phụng VụGiáo Hội chủ yếu Thống sử dụng bánh bao gồm men ( leavened bread ) và ngôn ngữ Hy Lạp lúc cử hành Phung Vụ, trong khi Giáo Hội Công Giáo dùng bánh không men (unleavened bread) cùng tiếng Latinh vào Phụng Vụ Thánh trước Công Đồng Vaticanô II, với nay là các ngôn ngữ của gần như tín hữu thuộc hầu như nền văn hóa, chủng tộc khác nhau, trong những số đó có giờ Việt Nam.

Sau hết, về mặt kỷ khí cụ Giáo SĩCác Giáo Hội chủ yếu Thống được cho phép các Phó Tế với Linh Mục được kết duyên trừ Giám Mục, trong khi kỷ luật cô quạnh ( celibacy ) lại được vận dụng cho hầu như cấp bậc trong hàng Giáo Sĩ với Tu Sĩ Công Giáo, trừ Phó Tế vĩnh viễn ( permanent deacons ).

Đó là những khác hoàn toàn căn bản giữa Giáo Hội thiết yếu Thống Đông Phương với Giáo Hội đạo thiên chúa Rôma cho đến nay.

Tuy nhiên, dù có những khác biệt và trở ngại trên đây, Giáo Hội công giáo và Giáo Hội bao gồm Thống Đông Phương đều rất gần nhau về bắt đầu Tông Đồ với về gốc rễ Đức Tin, Giáo Lý, túng bấn Tích với Kinh thánh. Vì chưng thế, học thuyết của Giáo Hội thiên chúa giáo đã dạy rằng: “Đối với các Giáo Hội bao gồm Thống, sự hiệp thông này nâng cao đến nỗi “chỉ còn thiếu một chút là đạt được được mức đầy đủ để tất cả thể được cho phép cử hành thông thường phép Thánh Thể của Chúa Kitô” ( x. SGL GHCG, số 838 ).

II. Tin Lành ( Protestantism ) cùng những khác biệt với Công GiáoĐúng ra chúng ta phải hotline nhánh này là Giáo Hội cải cách ( Reform Church ) hoặc Giáo Hội Thệ làm phản ( Protestantism ). Tin Lành chỉ là 1 hệ phái khủng trong nhánh Kitô Giáo này, tuy nhiên vì fan Tin Lành sang việt nam sớm nhất, cải cách và phát triển mạnh với nhanh, nên người việt nam mình quen hotline chung toàn bộ các hệ phái ấy bằng tên gọi là Tin Lành ( chú thích thêm của Ephata ).

Xem thêm: Tìm Hiểu Về Dxy, Chỉ Số Sức Mạnh Đồng Usd Là Gì ? Chiến Lược Giao Dịch Audusd

Nói chung, là Nhánh Kitô Gíáo này đã bóc tách ra khỏi Giáo Hội thiên chúa giáo sau hầu như cuộc cải tân tôn giáo do Martin Luther, một Linh Mục mẫu Thánh Augustinô, nhà xướng vào năm 1517 tại Đức, cùng lan sang Pháp với John Calvin, với Thụy Sỹ với Ulrich Zwingli và những nước Bắc Âu sau đó. Hiện thời có hàng chục ngàn giáo phái này ngơi nghỉ Mỹ, hoạt động với nhiều tên tuổi khác nhau, tuy vậy cùng rất nhiều có contact đến nguồn gốc thệ phản ( protestantism ) nói trên. Một điểm lưu ý của các Giáo Phái Tin Lành là họ không có khối hệ thống giáo quyền ( Hierachy ) thông thường như Giáo Hội Công Giáo bao gồm hàng giáo phẩm buổi tối cao từ trung ương Rôma cho đến các Giáo Hội địa phương sinh hoạt mỗi quốc gia. Các nhánh Tin Lành hầu như chủ quyền với nhau về quyền bính, nhân sự, tài chủ yếu và cách tiến hành hành đạo.

Ở góc độ thần họcNhững người chủ trương cải cách ( reformations ) bên trên đã hoàn toàn bác quăng quật mọi nền tảng thần học tập về bí Tích và cơ cấu tổ chức tổ chức Giáo Quyền ( Hierachy ) của Giáo Hội Công Giáo. Họ cản lại vai trò trung gian của Giáo Hội trong bài toán hòa giải con tín đồ với Thiên Chúa qua túng Tích Tha Tội tốt Hòa Giải ( reconciliation ) do họ không nhìn nhận Bí Tích Truyền Chức Thánh ( Holy Orders ) qua đó Giám Mục, Linh Mục được truyền chức thánh và có quyền tha phạm nhân danh Chúa Kitô ( in persona Christi ) cũng giống như thi hành gần như sứ vụ ( ministry ) thiêng liêng không giống ( cọ Tội, Thêm Sức, Thánh Thể, Xức Dầu Thánh, hội chứng Hôn ).

Điểm căn bạn dạng trong nền thần học của Tin Lành là con người đã biết thành tội tổ tông hủy diệt mọi tài năng hành thiện rồi ( thao tác làm việc lành ), nên mọi nỗ lực cá nhân để được cứu vãn rỗi những vô ích và vô giá chỉ trị. Bởi vì đó, chỉ cần tuyên xưng Đức Tin vào Chúa Kitô dựa trên Kinh Thánh là được cứu vãn rỗi nhưng thôi. ( Sola fide, sola scriptura ).

Ngược lại, Giáo Hội Công Giáo tin rằng con người vẫn có nhiệm vụ cộng tác với ơn Chúa để được cứu rỗi. Nói khác đi, ước ao được cứu giúp độ, con tín đồ phải cậy nhờ trước tiên vào lòng yêu mến xót vô hạn của Thiên Chúa với công nghiệp cứu chuộc vô giá bán của Chúa Kitô, mà lại cũng phải tất cả thiện chí hiệp tác với ơn thánh để sống và xúc tiến những khẳng định khi được cọ tội. Ví như không, Chúa thiết yếu cứu ai được như Chúa Giêsu đã nói rõ: “Không phải bất kể ai thưa cùng với Thầy: lạy Chúa, lạy Chúa là được vào Nước Trời cả đâu ! nhưng mà chỉ có ai thi hành ý ao ước của phụ thân Thầy là Đấng ngự trên trời, mới được vào nhưng mà thôi.” ( Mt 7, 21 ).

Nói khác đi, không hẳn rửa tội xong, rồi cứ hát Halleluia và kêu danh Chúa Kitô là được cứu giúp độ. Điều quan liêu trong hơn nữa là bắt buộc sống theo đường lối của Chúa, nghĩa là triển khai những cam đoan khi được cọ tội: chính là mến Chúa, yêu fan và xa lánh tội lỗi. Nếu không, tất cả sẽ ra vô ích.

Anh em Tin Lành không chia sẻ quan điển thần học tập này, nên họ chỉ chú trọng vào việc đọc với giảng gớm Thánh nhưng mà không nhấn mạnh đến phần đóng góp của con bạn như Chúa Giêsu đòi hỏi trên đây. Ngoài Phép Báp-têm cùng Kinh Thánh, họ không tin và công nhận bất cứ một túng thiếu Tích nào khác. Điển hình là túng Tích Hòa Giải mà các Giám Mục với Linh Mục công giáo được phép tha tội cho các hối nhân nhân danh Chúa Kitô ( in persona Christi ).

Lại nữa, vì chưng không thừa nhận phép Thánh Thể, phải họ hoài nghi Chúa Giêsu thực sự hiện diện trong hình bánh và rượu, tuy vậy một số Giáo Phái Tin Lành gồm nghi thức bẻ bánh và uống rượu nho khi bọn họ tụ họp để nghe giảng khiếp Thánh. Mà lại đó chưa phải là cử hành túng thiếu Tích Thánh Thể ( Eucharist ) như vào Giáo Hội đạo gia tô và chủ yếu Thống Giáo Đông Phương. Sứ vụ đặc trưng của họ chỉ là giảng ghê Thánh vì họ chỉ tin tất cả Kinh Thánh ( Sola Scriptura ) cơ mà thôi.

Nhưng gớm Thánh được giảm nghĩa theo cách hiểu riêng của họ, nên có không ít mâu thuẫn giỏi trái ngược với bí quyết hiểu và giải nghĩa của Giáo Hội Công Giáo.Thí dụ, câu Phúc Âm vào Mátthêu 22, 8-9 trong số ấy Chúa Giêsu dạy những Tông Đồ: “Không được call ai dưới khu đất là Cha, là Thầy…” thì đồng đội Tin Lành gọi Lời Chúa trong ngữ cảnh ( context ) câu trên trọn vẹn theo nghĩa black ( literal meaning ) đề nghị đã chỉ trích Giáo Hội thiên chúa giáo là ‘lạc giáo = heretical” vày đã cho call Linh Mục là “Cha” ( Father, Père, Padre ) !

Thật ra, Giáo Hội có thể chấp nhận được gọi như vậy, vì địa thế căn cứ vào lý thuyết của Thánh Phaolô, và phụ thuộc vào giáo lý này, Công Đồng Vaticanô II trong Hiến Chế Tín lý Lumen Gentium đang dạy rằng: “Linh Mục phải chăm sóc Giáo Dân giống như những người cha trong Chúa Kitô vì đã hình thành họ phương pháp thiêng liêng nhờ vào phép rửa cùng giáo huấn” ( 1Cr 4, 15; LG số 28 ).

Một điểm khác biệt nữa trong bí quyết đọc cùng hiểu kinh Thánh của Tin Lành là câu Phúc Âm Thánh Marcô nhắc lại một ngày kia Chúa Giêsu đang huấn luyện và giảng dạy cho một đám đông fan thì Đức người mẹ cà những môn đệ của Chúa đến. Có người trong đám đông vẫn nói cùng với Chúa rằng: “Thưa Thầy có bà mẹ và anh em, chị em của Thầy ở quanh đó kia sẽ tìm Thầy” ( Mc 3, 32 ). Bạn bè Tin Lành đã căn cứ vào câu này để che nhận tinh thần Đức bà bầu trọn đời đồng trinh của đạo thiên chúa và chính Thống, vị họ cho rằng Mẹ Maria đang sinh thêm bé cái sau khi sinh Chúa Giêsu. Nghĩa là họ chỉ tin Đức chị em đồng trinh cho đến khi sinh Chúa Giêsu mà thôi. Thật ra nhiều từ “anh chị em” trong ngữ cảnh ( context ) trên đây chỉ là các bạn em theo nghĩa thiêng liêng ( spiritual brotherhood, sisterhood ) và đấy là cách gọi và phân tích và lý giải Kinh Thánh của công giáo và bao gồm Thống, không giống với Tin Lành.

Sau hết, về phương diện quyền bình, các Giáo Phái Tin Lành đa số không công nhận Đức Giáo Hoàng là Đại Diện duy nhất của Chúa Kitô trong sứ mạng chăn dắt đoàn rán của tín đồ trên è thế.

Chính do không công nhận Đức Giáo Hoàng là Thủ Lãnh Giáo Hội tuyệt nhất của Chúa Kitô nên đấy là trở trinh nữ lớn cho các nhánh Tin Lành mong mỏi hiệp độc nhất vô nhị với Giáo Hội Công Giáo.

Về túng thiếu Tích:Tất cả những nhóm Tin Lành với Anh Giáo đều không tồn tại các túng bấn Tích đặc trưng như Thêm Sức, Thánh Thể, Hòa Giải, Xức Dầu bệnh nhân và Truyền Chức Thánh bởi vì họ không có bắt đầu Tông Đồ ( Apostolic succession ). Và đặc trưng hơn nữa, người sáng lập của họ là tín đồ thường ( Martin Luther, John Calvin, Henry XIII ) chứ không phải là thiết yếu Chúa Giêsu Kitô, Đấng đã lập Giáo Hội của Chúa bên trên Đá Tảng Phêrô ( Mt 16, 18-19 ) và “Giáo Hội này trường tồn trong Giáo Hội Công Giáo vị Đấng kế vị Phêrô và những Giám Mục hiệp thông cùng với ngài điều khiển” như Thánh Công Đồng Vaticanô II đã đánh giá ( x. LG số 8 ). Mang lại nên những nhánh Tin Lành và Anh Giáo đều không có chức Linh Mục cùng Giám Mục bổ ích để cử hành những Bí Tích trên.

Đa số các nhóm Tin Lành với Anh Giáo chỉ tất cả phép cọ ( Baptism ) nhưng mà thôi. Dẫu vậy nếu đội nào ko rửa tội với nước và công thức Chúa bố Ngôi ( The Trinitarian Formula ) như team Bahai Hullah, thì ko thành sự ( invalidly ). Bởi đó, khi kéo Giáo Hội Công Giáo, tín hữu Tin Lành nào không được rửa tội cùng với nước và bí quyết trên thì bắt buộc được rửa tội lại như fan dự tòng ( catechumens ). Ví như họ được cọ tội thành sự thì chỉ yêu cầu tuyên xưng Đức Tin khi bắt đầu làm Công Giáo mà thôi.

Đó là những khác biệt căn bản giữa thiên chúa giáo và Tin Lành nói chung. Tuy nhiên, Giáo Hội thiên chúa giáo vẫn hướng đến các anh em ly khai này và muốn ước có được sự hiệp duy nhất với bọn họ qua cố gắng nỗ lực Đại Kết ( Ecumenism ) nhưng mà Giáo Hội đang theo đuổi và cầu nguyện trong tương đối nhiều năm qua.

Chúng ta tiếp tục cầu xin cho mục đích hiệp độc nhất này trong số những người gồm chung ý thức vào Chúa Kitô nhưng đang không hiệp thông ( communion ) cùng hiệp tuyệt nhất ( unity ) với Giáo Hội Công Giáo, là Giáo Hội tuyệt nhất Chúa Giêsu đã thiết lập cấu hình trên gốc rễ Tông Đồ Phêrô, bởi Đức Thánh Cha, cũng đó là Giám Mục Rôma chăm nom và lãnh đạo với việc cộng tác với vâng phục đầy đủ của Giám Mục Đoàn ( College of Bishops ).

Lm. Phanxicô Xaviê NGÔ TÔN HUẤN

Việt Nam

VÌ SAO NGƯỜI CÔNG GIÁO THƯỜNG ĐƯỢC KHUYÊN “TRÁNH XA TIN LÀNH”?Xin quý bạn đọc là fan theo đạo Tin lành chân chủ yếu và những người có thiện ý Hiệp Nhất hãy xem thêm hết bài viết chứ đừng vội ném đá tác giả, vì nội dung bài viết này không còn có ý đả kích đạo Tin lành hay phân tách rẽ sự Hiệp độc nhất vô nhị trong Ki-tô giáo, mà bài viết nhắm vào phần đa kẻ mạo danh là “Tin lành” để truyền lạc giáo, tà đạo và tạo ra “nỗi oan thấu trời” của đạo Tin lành chân chính cũng như gây ra tai họa cho những người Công giáo sơ xuất.Vâng, Tin lành bao gồm trên 33.000 giáo phái, chính vì như thế khi nhắc đến các người “Tôn vinh Đức Chúa Trời” thì họ rất nhiều tự nhấn mình là “Tin lành” cả, chính vì như thế thuật ngữ “Tin lành” vốn cực tốt lành đã bị những kẻ xấu lợi dụng. Trong số đó tại vn có nhị “Tin lành giả” lớn là “Hội Thánh Đức Chúa Trời Mẹ” (Thường được cố tình gọi tắt là “Hội Thánh Đức Chúa Trời” để gây nhầm lẫn với Hội thánh Tin lành cùng Hội thánh Công giáo) với “Chứng nhân Giê-hô-va” (Nhân bệnh Giê-hô-va), ngoài ra là một số tà giáo, lạc giáo nhỏ tuổi khác.1 – “Hội Thánh Đức Chúa Trời Mẹ” dựa trên Sáng thế cam kết 1: 26,27: “Đức Chúa Trời phán rằng: chúng ta hãy tạo cho loài fan như hình dáng ta và giống hệt như ta”và “Đức Chúa Trời tạo nên loài tín đồ như hình Ngài; Ngài sáng tạo loài fan như hình hình ảnh Đức Chúa Trời; Ngài khiến cho người phái mạnh và fan nữ” để nói rằng: Chúa tạo sự loài tín đồ như hình Ngài, Ngài tạo ra sự người nam giống Chúa Cha, người cô bé giống Đức Chúa Trời Mẹ, loài người giống Chúa, tất cả nam và nàng như vậy thì Đức Chúa Trời vẫn có cha và Mẹ” với Đức Chúa Trời sẽ có được 6 ngôi. Chúng ta có thể thấy kỳ cục, nhưng vẫn đang còn hàng triệu con người tin theo đấy, với khi truyền đạo, những người dân theo “Hội thánh” này luôn luôn tự xưng là “Tin lành”, dù ngay chính tại nước hàn là nơi lên đường đạo này thì hiệp hội cộng đồng Tin lành coi HTĐCTM là “dị giáo” dù bạn sáng lập đạo là Ahn Sahng-hong vốn là một trong những Mục sư (đã bị sa thải). Tuy vậy những tín đồ Công giáo thiện chí lại đó là những tín đồ “bị lừa” đầu tiên. Trên Việt Nam, để cuốn hút tín đồ, một số tín hữu của HTĐCTM đã áp dụng cả phần nhiều chất độc như say mê hương, thuốc phía thần hạng nặng nề pha với ma túy (chế bên dưới dạng nước nho đỏ với lừa bạn Công giáo “rước lễ nhị hình”). Sau khi gia nhập “Hội thánh”, những người dân này bị tiêm nhiễm đầy đủ “giáo lý” ô nhiễm và độc hại khác và bỏ nhà ra theo “Hội thánh”. Tất cả tới 4 người các bạn của tôi trong cộng đoàn Sinh viên thiên chúa giáo Vinh tại hà nội đã đi theo HTĐCM, thân phụ Gioan lưu lại Ngọc Quỳnh (Thái Hà) đã kéo về được 1 người và linh phía cô ấy đi tu ở Đài Loan; 1 người hiện đã quăng quật đạo còn 2 bạn vẫn mất tích 7 năm nay.2 – “Chứng nhân Giê-hô-va” thì từ chối vai trò Ngôi nhì Thiên Chúa của Đức Giê-su Ki-tô và nhận định rằng Thánh Linh (Chúa Thánh Thần) là “một trạng thái” chứ chưa hẳn là Ngôi bố Thiên Chúa. Giáo phái này có những fan rất tinh thông Kinh thánh, tài giỏi thuyết phục mẫu mã như thánh Phaolo, Phê-rô, tạm call là “Môn đồ trưởng”, sẽ giảm xén, đoạn chương thủ nghĩa các đoạn khiếp thánh ship hàng cho Tín lý nói trên để “tranh luận” với những người Công giáo say mê thích khám phá Kinh thánh, hoặc mù mờ về ghê thánh mà hy vọng được giải đáp, mong được nghe mà không muốn đọc. Ví như bị phản bội biện, Giáo phái này sẽ cử tín đồ ở “đẳng cấp” cao hơn để “chiến đấu” tiếp. Phần đông ai sa vào những bị thuyết phục và đi theo. Sau khi gia nhập Giáo phái này, họ sẽ bị tiêm nhiễm nhiều thứ “Tín lý” ô nhiễm khác như Ngày tận thế, mừng đón Đấng Cứu cụ quang lâm,… và người theo “Chứng nhân Giê-hô-va” lại liên tục tự xưng là “Tin lành” để đi tìm những “con mồi” mới. Điểm nguy khốn là tại phần sau một thời gian thì Tín lý thiên chúa giáo sẵn có và Tín lý CNGHV bắt đầu sẽ làm cho tất cả những người ta “nổ banh não” và trở phải loạn trí, lúc nào thì cũng sợ chết, hại Chúa quang quẻ lâm vẫn phạt, hại ngày tận cầm tới địa điểm và hành động kỳ quặc như đào hang để trốn hay tích trữ lương thực,… Một bạn quen của tôi đã bám dính giáo phái này, mái ấm gia đình vất vả lắm bắt đầu đưa anh ta về, nhờ phụ thân xứ trừ quỷ tuy nhiên không thành (vì có phải bị quỷ nhập đâu), sau cùng anh ta sẽ tự tử, để tại cha mẹ già và một cô người yêu xinh đẹp nhất khi new 26 tuổi. Phí tổn của!Ngoài ra còn một trong những giáo phái khác tuyên truyền phần đa điều tà đạo như “Thuyết tiền định”(Tin rằng Chúa đã tiền định hết hầu hết thứ, chỉ một trong những người được Chúa cứu vãn – chính là những người đi theo giáo phái này – và bao gồm Thánh Linh đã dẫn họ tìm đến những người ấy, sau khi gia nhập Giáo phái thì chắc chắn rằng đã bao gồm suất bên trên Thiên Đàng rồi, bắt buộc làm lành hay làm cho dữ cũng không quan trọng); “Thuyết ngàn năm” (Cứ 1000 năm thì Đấng Cứu cụ lại tái lâm và lãnh đạo giáo phái này hiện đó là một trong những Đấng ấy, bởi vì đang đầu trong thời hạn 2000, vì vậy ai theo sẽ được cứu); “Giải trừ phong ấn Khải Huyền” (Các tín hữu sẽ tiến hành học về các “giải phong ấn” của sách Khải Huyền qua 7 bước, ai qua được cấp nào thì sẽ được hưởng hạnh phúc, được “Khải Huyền” ở lever ấy, chỉ bao gồm Giáo chủ bắt đầu tới được cung cấp thứ 7, cũng cùng cấp với Thánh Giăng Sứ đồ),… tất cả những giáo phái này khi truyền đạo gần như tự xưng là “Tin lành” với giảng giải về gớm thánh “rất hay”, nhưng thực ra chỉ “tùng xẻo” gần như đoạn gớm thánh nhưng họ có thể cắt nghĩa được theo tín lý của giáo phái đó, cũng chính vì vậy những người Công giáo non Đức tin, những người dân hay tò mò, những người dân tham tranh luận rất giản đơn “dính thính” cùng khi mắc vào thì ko thoát ra được vì chưng bị “nổ banh não”, khi ấy mọi hành động hoàn toàn theo lệnh của “cấp trên”. Trong cả khi được cứu về, thì câu hỏi “tẩy lại não” cũng rất là gian nan và đôi khi bị “tẩy trắng” hoàn toàn, trở nên bạn ngớ ngẩn.Chính vì chưng vậy, fan Công giáo thường xuyên được răn dạy là “Tránh xa Tin lành” – một lời khuyên hết sức cực đoan, bao gồm tính “bắn nhầm hơn vứt sót” – dẫu vậy lại rất cần thiết vì độ nguy hại của những giáo phái giả danh “Tin lành” để làm bậy và vấn đề này ác vắt lại gây ra sự chia sẽ, bất hòa thân giáo dân đạo gia tô với hầu như cơ đốc nhân Tin lành chân chính, cũng tương tự làm sứt mẻ ái tình Hiệp độc nhất vô nhị giữa hai bên. Nhưng những người Công giáo cùng Tin lành nhã ý vẫn rất có thể đến giao lưu với nhau tại các Nhà thờ, thì đã yên trọng tâm là không có Tà giáo nghỉ ngơi đó. Song người Công giáo tránh việc tiếp xúc với những người dân tự xưng là “Tin lành” ở đi ngoài đường phố tốt Công viên, ngôi trường học, Bến xe,… vì chưng đó rất có thể là hồ hết kẻ giả danh “Tin lành” để gia công bậy. Còn những tín hữu Tin lành chân chính, hãy tha thứ cho người Công giáo trường hợp họ tất cả ý tẩy chay các bạn, bởi họ hoàn toàn không gồm ý tẩy chay “Tin lành” đâu mà đơn giản và dễ dàng là đề phòng phần đông kẻ mạo danh các bạn mà thôi…